نتایج یک پژوهش جدید نشان میدهد استفاده نوجوانان و جوانان از چتباتهای هوش مصنوعی برای دریافت مشاوره سلامت روان بهسرعت در حال افزایش است؛ روندی که نگرانی کارشناسان را درباره خطرات احتمالی این ابزارها بیشتر کرده است.
بر اساس مطالعهای که در نشریه علمی JAMA Pediatrics منتشر شده، نزدیک به یک نفر از هر پنج نوجوان و جوان ۱۲ تا ۲۱ ساله هنگام احساس استرس، ناراحتی یا خشم به سراغ چتباتهایی مانند OpenAI ChatGPT، Meta AI و Character.AI رفتهاند. پژوهشگران تخمین میزنند این رقم معادل حدود ۸ میلیون نفر باشد.
این در حالی است که در یک نظرسنجی مشابه در سال ۲۰۲۴، تنها یک نفر از هر هشت جوان از چتباتها برای دریافت توصیههای مرتبط با سلامت روان استفاده کرده بود. نکته مهم اینجاست که این ابزارها مجوز یا نظارت رسمی برای ارائه خدمات درمانی و روانشناختی ندارند.
پژوهش جدید نشان میدهد بیش از ۴۰ درصد از کاربران این چتباتها حداقل ماهی یک بار از آنها کمک میگیرند. همچنین بیش از ۶۰ درصد از این افراد، معادل حدود ۵ میلیون نفر، این موضوع را با هیچکس در میان نگذاشتهاند.
محققان هشدار میدهند که مطالعات قبلی بارها نشان دادهاند برخی چتباتها در مواجهه با موضوعات حساسی مانند خودکشی، سوءمصرف مواد یا خشونت جنسی پاسخهای نامناسب و حتی خطرناک ارائه میکنند. در یک بررسی دیگر که روی دهها چتبات هوش مصنوعی انجام شد، هیچکدام نتوانستند بهطور کامل و ایمن به کاربران در معرض خطر خودکشی پاسخ دهند.
این نگرانیها پس از انتشار گزارشهایی درباره آسیبهای احتمالی استفاده افراطی از چتباتها تشدید شده است. در یکی از موارد جنجالی، خانواده یک نوجوان ۱۶ ساله آمریکایی اعلام کردند که او پیش از مرگ خود، ماهها از یک چتبات هوش مصنوعی استفاده میکرده است.
با وجود این خطرات، کارشناسان معتقدند کمبود متخصصان سلامت روان و هزینه بالای درمان باعث شده بسیاری از نوجوانان به ابزارهای هوش مصنوعی بهعنوان جایگزینی در دسترس و رایگان روی بیاورند؛ روندی که احتمالاً با پیشرفت فناوری، ابعاد گستردهتری پیدا خواهد کرد.
کد خبر ۲۰۱۰۵۰۳۱۶.۴۶۶
منبع: ساینس نیوز